Bu hafta petrol fiyatları Orta Doğu’da devam eden belirsizlikler nedeniyle yüksek seyrini sürdürdü. Fed, ECB ve BoJ piyasa beklentileri paralelinde politika faizlerinde değişikliğe gitmedi. ABD ekonomisi yılın üçüncü çeyreğinde %3,4 ile son bir yılın en hızlı büyümesini kaydetti. Aynı dönemde Euro Alanı çeyreklik bazda %0,4, yıllık bazda da %1,3 büyüdü. Yurt içinde işsizlik oranı Eylül’de %8,4’e yükselirken, ekonomik güven endeksi Ekim’de 97,3 ile son 5 ayın en düşük seviyesine indi. Gelecek hafta küresel gündemde ABD’de açıklanacak olan tarım dışı istidam verisi ile İngiltere Merkez Bankası’nın faiz kararı öne çıkıyor. Yurt içinde Ekim ayına ilişkin enflasyon ile İSO Türkiye imalat PMI verileri yakından takip edilecek. ABD’de gerçekleştirilecek olan ara seçimler ile Orta Doğu’daki gelişmeler piyasaların odağında olacak.

Orta Doğu’da süregelen belirsizlikler gündemdeki yerini koruyor.
Orta Doğu’daki gerilimi azaltmak amacıyla bu hafta gerçekleştirilen diplomatik girişimler Brent türü ham petrolün varil fiyatında aşağı yönlü bir etki oluştursa da, İran destekli Husilerin Suudi Arabistan’daki enerji tesislerine yönelik saldırıların sürmesinin de etkisiyle petrol arzına ilişkin endişeler güçlü seyretti. Perşembe günkü kapanışa göre bir önceki hafta Cuma gününe kıyasla %1,6 düşen Brent türü ham petrolün varil fiyatı haftanın son işlem gününde 117 USD civarında seyrediyor

ABD’de açıklanan veriler ekonomik aktivitenin hızlandığına işaret etti.
ABD ekonomisi ikinci çeyrekteki %2,2’lik büyümenin ardından öncü verilere göre üçüncü çeyrekte %3,4 ile piyasa beklentilerinin (%3,2) üzerinde büyüdü. Bu dönemde yatırım ve tüketim harcamalarının büyümeye katkısı dikkat çekerken, ihracattaki daralma büyümeyi sınırlandırdı. Üçüncü çeyrekte, çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi de yıllık bazda %2,5 ile piyasa beklentilerinin üzerinde arttı. Öte yandan, aylık gerçekleşmelere bakıldığında yıllık çekirdek PCE enflasyonunun Eylül’de %3,1 ile beklentiler paralelinde kaydedildiği görüldü. Endeksteki aylık artış ise %0,3 oldu.

Ülkede Temmuz’dan bu yana düşüş eğiliminde olan tüketici güven endeksi, Ekim ayında da bu seyrini sürdüreceği yönündeki piyasa beklentisine karşılık 7,5 puanlık hızlı bir yükselişle 91,7 seviyesine çıktı.

Euro Alanı üçüncü çeyrekte beklentilerin üzerinde büyüdü.
Euro Alanı ekonomisi yılın üçüncü çeyreğinde Fransa ekonomisindeki daralmaya rağmen çeyreklik bazda %0,4, yıllık bazda da %1,3 ile piyasa beklentilerinin üzerinde büyüdü. Bölgede işsizlik oranı Eylül’de değişmeyerek %6,5 düzeyinde gerçekleşti. Öte yandan bölgede tüketici güveni, Ekim’de aylık bazda 1,1 puan azalarak son 5 ayın en düşük seviyesi olan -17,9’a geriledi.

Fed, ECB ve BoJ toplantıları takip edidi.
Fed Çarşamba günü gerçekleştirdiği toplantısında piyasa beklentileri paralelinde politika faizini değiştirmeyerek %3,75-%4,00 düzeyinde tuttu. Karar 2’ye karşı 10 oyla alınırken, 2 üye 25 baz puanlık faiz artırımından yana oy kullandı. Karar metninde jeopolitik gelişmelere bağlı belirsizlik devam etse de ekonomik aktivitenin güçlü seyrettiği ve işsizlik oranının neredeyse yatay kaldığı vurgulandı. Toplantı sonrası açıklamalarda bulunan Fed Başkanı Warsh, önümüzdeki yıl faiz kararı alınacak toplantı sayısını 1, 2028’de de 2 azaltmayı planladıklarını duyurdu. Faiz kararı alınmayacak olan toplantıların genel para politikası stratejisine odaklanacağını belirten Warsh, daha önce oluşturulan beş görev gücünün yoğun bir şekilde çalıştığını ve Kasım ayında verimlilik ve istihdam görev gücünün toplantısına katılacağını açıkladı.

Avrupa Merkez Bankası (ECB) da beklentiler paralelinde referans faiz oranlarını değiştirmeyerek mevduat faizini %2,5, ana refinansman faizini %2,65 ve marjinal fonlama faizini %2,90 seviyelerinde tuttu. Karar metninde, süregelen jeopolitik gerilimlere bağlı olarak enerji fiyatlarında yaşanan yükselişin enflasyon üzerinde yukarı yönlü, ekonomik büyüme üzerinde aşağı yönlü risk oluşturmaya devam ettiği belirtildi. ECB’nin politika duruşunu veri odaklı ve toplantı bazında değerlendirmeye dayanan bir yaklaşımla sürdüreceği vurgulandı. Ayrıca, ECB Başkanı Lagarde görev süresinin bitmesine yaklaşık 9 ay kala 7 Şubat 2027’de görevden ayrılacağını açıkladı.

Japonya Japonya Merkez Bankası (BoJ), politika faizini piyasa beklentileri paralelinde %1,25 seviyesinde tuttu. Karar 1’e karşı 8 oy ile alınırken, BoJ Nisan 2027’de başlayacak mali yıl için daha önce %2,4 seviyesinde açıkladığı enflasyon tahminini %2,6’ya yükseltti.

Yurt içinde işsizlik oranı Eylül’de %8,4 oldu.
Mevsim etkilerinden arındırılmış verilere göre işsizlik oranı Eylül’de bir önceki aya göre 0,5 puan artarak %8,4 seviyesinde gerçekleşti. İşgücünün aylık bazda 149 bin kişi arttığı bu dönemde, istihdamın 49 bin kişi azalması ve işsiz sayısının 198 bin artması işsizlik oranındaki artışta etkili oldu. Eylül’de geniş tanımlı işsizlik göstergesi olan atıl işgücü oranı 0,2 puanlık artışla %31,2’ye yükseldi.

Hizmet üretici fiyat endeksi Eylül’de aylık bazda %0,2 arttı.
Hizmet üretici fiyat endeksi Eylül’de aylık bazda %0,2 yıllık bazda %33,2 artış kaydetti. Alt sektörler incelendiğinde, fiyatların endeks içerisinde ağırlığı en yüksek olan ulaştırma ve depolama hizmetlerinde yıllık bazda %39,9, konaklama ve yiyecek hizmetlerinde de %28,09 arttığı görüldü.

Ekonomik güven endeksi Ekim’de geriledi.
Ekonomik güven endeksi Ekim ayında %3,9 gerileyerek 97,3 ile Mayıs’tan bu yana en düşük seviyesinde gerçekleşti. Bu dönemde tüketici güven endeksindeki aylık düşüş %7,7 olurken, reel kesim ve hizmet sektörü güven endeksleri de geriledi. Öte yandan, perakende ticaret ile inşaat sektörü güven endekslerindeki ılımlı artışlar ekonomik güven endeksindeki düşüşü sınırlandırdı.

Turizm gelirleri üçüncü çeyrekte 25,5 milyar USD oldu.
TÜİK’in yayımladığı verilere göre, yılın üçüncü çeyreğinde turizm gelirleri geçen yılın aynı çeyreğine göre %5 artarak 25,5 milyar USD olurken, turizm giderleri %22,6 artarak 3 milyar USD seviyesinde gerçekleşti. Ülkemizden çıkış yapan ziyaretçi sayısının yıllık bazda %1,6 azalarak 23,3 milyon kişi olduğu bu dönemde ziyaretçi başına ortalama harcama tutarı 1.088 USD’ye yükseldi.

Finansal piyasalar…
Orta Doğu’daki jeopolitik gelişmeler, merkez bankalarının faiz kararları ve ABD’de açıklanan veriler ile şirketlerin 3. çeyrek bilançoları bu hafta küresel piyasaların seyrinde belirleyici oldu. Perşembe kapanışı itibarıyla geçtiğimiz Cuma’ya göre MSCI Dünya borsaları endeksi %1,3, MSCI GOÜ endeksi de %0,9 arttı. Altın fiyatları, petrol fiyatlarındaki yükselişe paralel olarak enflasyona yönelik endişelerin artması ile Fed’in Aralık ayındaki toplantısında faiz artırımına gidebileceğine yönelik beklentiler nedeniyle baskı altında kaldı. Altının ons fiyatı, Cuma günü itibarıyla 4.000 USD seviyesinin altını test ederken, art arda ikinci aylık düşüşüne hazırlanıyor. Yurt içinde BIST-100 endeksi Çarşamba kapanışı itibarıyla Cuma gününe göre %0,4 düşüşle 11.165 seviyesine geriledi. 5 yıllık CDS primi 11 baz puan azalarak 252 baz puan oldu.

Gelecek haftanın gündemi…
Gelecek hafta küresel gündemde ABD’de açıklanacak olan Ekim ayı tarım dışı istidam verisi ile İngiltere Merkez Bankası’nın faiz kararı öne çıkıyor. Gelişmiş ekonomilerde Ekim ayı nihai PMI verilerinin yanı sıra Çin PMI verileri de açıklanacak. Yurt içinde Ekim ayına ilişkin enflasyon ve ISO Türkiye imalat PMI verileri takip edilecek. ABD’de gerçekleştirilecek olan ara seçimlerin piyasaların odağında olacağı haftada Orta Doğu’daki gelişmeler de yakından izlenmeye devam edecek.