Peki, Fındık İçin Ne Yapalım?

Geçtiğimiz günlerde fındık ürünümüzle ilgili yaptığımız değerlendirme kamuoyunda geniş bir yankı buldu. Bugüne kadar üzerine yoğunlaştığımız herhangi bir konu ile ilgili yapılacakların sadece düşüncede veya sözde kalmasından yana olmadık, olmayacağız. Bu şiarla fındığımızla ilgili devam eden analiz çalışmalarımız sonucu çözüm önerilerimizi içeren güncel bir raporu Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’ne vurgulanan hususların değerlendirilmesi ve uygun görülmesi durumunda gerekli temsilin sağlanması talepleriyle ulaştırdık. Raporumuzu oluşturan maddeleri kıymetli kamuoyunun bilgisine de saygılarımla arz ediyorum;

1- Ürüne fiyat belirleme hususundaki yaklaşım somut usul ve esaslarla maddeleştirilerek netleştirilmeli açıklanan fiyatları oluşturan değişkenleri üretici başta olmak üzere tüm taraflar net olarak bilmelidir.

2- Fiyat oluşturma konusunda tek inisiyatif TMO’da olmamalıdır. “Fiyat belirleyici kurum” yaklaşımından vazgeçilmelidir. Tüm tarafların üzerinde asgari noktada hemfikir olabildiği bir “fiyat belirleme politikası”na ihtiyaç vardır.

3- Fiyat belirlenmesinde “belirleyici kurum” yerine bir konsorsiyum alternatifi düşünülmelidir. Bu alternatifle adil bir karar mekanizması oluşturulmalı, üreticilere de bu konsorsiyumda yer verilerek söz konusu karar mekanizmasının bir aktörü olmaları muhakkak suretle sağlanmalıdır.

4- Bahsi geçen konsorsiyum oluşturulacak resmi bir komisyon vasıtası ile sağlanabilir. Fındık Fiyat Tespit Komisyonu (FFTK) adı ile oluşturulabilecek bu komisyon Ticaret Bakanlığı, Tarım ve Orman Bakanlığı, TMO, TOBB (Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği), TZOB (Türkiye Ziraat Odaları Birliği), Fiskobirlik gibi kurumlardan atanacak temsilcilerle ve çalışma usul ve esasları uygun mevzuatla belirlenecek şekilde teşkil edilebilir ve ürünle ilgili tüm aktörlerin sağlıklı ve adil işleyen bir karar mekanizmasında rol sahibi olmaları sağlanabilir.

5- Bu karar mekanizması yapacağı çalışma ile TMO’nun gerek ürün alış gerekse de ürün satış fiyatlandırmasını ürünün tüm aktörlerinin çıkarını gözetecek şekilde belirleyebilir. Bölgemiz ve ülkemiz için bu denli stratejik öneme sahip bir ürünün kaderi atanmış tek bir bürokratın inisiyatifine bırakılamaz; ortak akıl, ortak yaklaşım şarttır.

6- Oluşturulacak bu komisyon aynı zamanda komisyonu oluşturan kurumların katkılarıyla oluşturulacak bir bütçeye sahip olacak, bu bütçe ürünün tanıtımı için modern stratejiler belirlenmesi, üretim alanlarının revizyonu, ürün kullanımının çeşitlendirilmesine yönelik AR-GE çalışmaları gibi çalışmalarda kaynak olarak kullanılarak ürünün değerinin arttırılmasında hem ulusal bir strateji belirlemiş hem de ürünün tüm aktörlerinin ürünün gelişiminde aktif rol almasını sağlamış olacaktır.

Fındığımızla ilgili düşünmeye, konuşmaya, yazmaya ve çalışmaya devam edecek önerilerimizin takipçisi olacağız. Kamuoyunun bilgisine saygılarımla arz ederim.

22.04.2026 / 14:37:02
TAYFUN KARATAŞ
Fatsa Ticaret ve Sanayi Odası
Yönetim Kurulu Başkanı